Jesienią zeszłego roku Instytut Ochrony Środowiska Państwowy Instytut Badawczy, wspólnie z Izbą Gospodarczą Wodociągi Polskie rozpoczął projekt pt. „Rada ds. Kompetencji w Sektorze Gospodarki Wodno-Ściekowej i Rekultywacji”, który jest dofinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego „Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020”.
Głównym celem projektu jest zwiększenie wpływu przedsiębiorców sektora gospodarki wodno-ściekowej i rekultywacji na instytucje edukacyjne (zarówno z obszaru edukacji formalnej, jak i poza formalnej) tak, by zdobywane kwalifikacje były dostosowane do realnych potrzeb pracodawców sektora. W tym celu została powołana Rada ds. Kompetencji w Sektorze Gospodarki Wodno-Ściekowej i Rekultywacji, która będzie dostarczać́ informacji o obecnych i przyszłych potrzebach kwalifikacyjno-zawodowych w sektorze. Wszystko po to, aby dopasować możliwości edukacyjne szkół wyższych, ponadpodstawowych i innych podmiotów szkoleniowych, do potrzeb kadrowych przedsiębiorstw wodociągowych.
Głównym zadaniem Rady jest analiza rynku pracy i zaproponowanie zmian, które usprawnią dopasowanie oferty szkoleniowej do potrzeb sektora wod-kan. Rada ma więc przeprowadzić (ze wsparciem konsultanta), badania obejmujące rynek edukacji i potrzeby sektora, ma przeanalizować funkcjonujące akty prawne i na podstawie zdobytej wiedzy rekomendować zmiany zarówno na rynku szkoleń, jak i prawne. Rada będzie opracowywać zapotrzebowanie na kompetencje, ale także rekomendacje dotyczące pracowników znajdujących się̨ w najtrudniejszej sytuacji na rynku pracy, w tym osoby powyżej 50 roku życia, niepełnosprawne lub o niskich kwalifikacjach. Bardzo ważnym elementem aktywności ma być zainicjowanie współpracy w zakresie tworzenia porozumień́ edukacyjnych pomiędzy przedsiębiorstwami wodociągowymi lub dostawcami usług, a sektorem szkoleniowym. Rada ma być więc szczególnym łącznikiem pomiędzy przedsiębiorstwami naszej branży, a sektorem edukacji. Ma przekazywać informacje o zapotrzebowaniu na kompetencje do instytucji edukacyjnych, instytucji rynku pracy oraz partnerów społecznych identyfikujących potrzeby rozwojowe przedsiębiorstw.
Mamy więc przed sobą wyzwanie rzetelnego zbadania i oceny potrzeb sektora w zakresie kompetencji i kwalifikacji pracowników.
W dniu 6 lutego odbyło się pierwsze posiedzenie Rady ds. Kompetencji w Sektorze Gospodarki Wodno-Ściekowej i Rekultywacji. Członkowie otrzymali powołania przez Ministra Rozwoju.
Członkami Rady są przedstawiciele uczelni wyższych, szkół, organizacji społecznych, szkoleniowych, związków zawodowych, a także przedsiębiorstw wodociągowych i firm dostarczających im usługi i produkty.
Po krótkiej uroczystości wręczenia nominacji członkowie Rady zapoznali się z informacjami na temat jej pracy. Przedstawiciele Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości przybliżyli tematykę Rad Sektorowych. Obecnie jest już ich kilkanaście. Poza naszą branżą obejmują np. sektor komunikacji marketingowej, mody (krawiectwo) czy odzysku materiałowego surowców. Można je znaleźć na stronie PARP:https://www.parp.gov.pl/component/site/site/sektorowe-rady-ds-kompetencji.
Kluczową kwestią w opracowywaniu potrzeb jest oczywiście wiedza o sektorze. Pewną wiedzę już mamy dzięki doświadczeniu członków Rady, ale także dzięki systematycznym badaniom kapitału ludzkiego. Bilans Kapitału Ludzkiego jest jednym z największych europejskich projektów badawczych w obszarze kompetencji, zatrudnienia i rynku pracy. Jego celem jest zdiagnozowanie oraz monitorowanie zasobów kapitału ludzkiego istniejących na polskim rynku oraz czynników odpowiadających za ich rozwój. Wyniki badań są podstawą do formułowania rekomendacji w obszarach takich jak: nauka i edukacja, rynek pracy, rozwój przedsiębiorczości. Badania kapitału Ludzkiego obejmują badania ludności (aktywność zawodowa, edukacja, jakość pracy, postawy wobec pracy, kompetencje uniwersalne, uczenie się dorosłych), badania pracodawców (popyt na pracę, trudności rekrutacyjne, oczekiwania kompetencyjne, inwestycje w rozwój kadr,
zarządzanie, innowacje) oraz badania sektora szkoleniowo-rozwojowego (oferta, kondycja, jakość, kadry, współpraca, innowacje). Członkom Rady pomogą także badania ukierunkowane na naszą branżę, przeprowadzone przez specjalistyczną firmę. Jej zadaniem będzie dostarczenie informacji o potrzebach przedsiębiorstw wod-kan w zakresie zapotrzebowania na kompetencje.
Podczas spotkania inauguracyjnego członkowie Rady otrzymali informacje o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji, zaprezentowane przez Instytut Badań Edukacyjnych. ZSK porządkuje funkcjonujące w danym kraju kwalifikacje (dyplomy i certyfikaty) i zapewnia ich porównywalność (różnych rodzajów i z różnych poziomów). Więcej informacji o Systemie można znaleźć pod adresem https://www.kwalifikacje.gov.pl.
W ramach projektu Rada ma więc przed sobą pewne konkretne zadania do wykonania. Prezentuje je poniższa tabela.

Do ich wykonywania potrzebna jest określona organizacja pracy. W tym celu opracowano strukturę Rady, a podczas spotkania jej członkowie wybrali wiceprzewodniczących i zadeklarowali prace w komitetach, zgodnie ze schematem organizacyjnym zaprezentowanym na rys.2.

Komitety są kluczowymi jednostkami i to od ich pracy zależy w dużym stopniu sukces projektu. To one, wspólnie z animatorami projektu i wsparciem zespołu projektowego, a także zewnętrznych ekspertów, będą realizować kolejne zadania.
Podczas spotkania inauguracyjnego Rada musiała zmierzyć się z pierwszym wyzwaniem i zaopiniować wniosek o włączenie do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji kwalifikacji rynkowej „serwisowanie małych oczyszczalni ścieków”. Dyskusja była burzliwa, wiele uwag zostało zgłoszonych, co jest z pewnością pozytywnym sygnałem na przyszłość.
Przed nami wiele wyzwań, a entuzjazm jest duży więc liczymy na to, że efekty projektu dostarczą pozytywne rozwiązania branzy wod-kan.